پروتئین وی ۱۰۰ درصد چیست؟

پروتئین وی ۱۰۰ درصد یا 100% Whey نوعی مکمل پروتئینی تهیه‌شده از آب‌پنیر است. عبارت «۱۰۰ درصد وی» معمولاً به این معناست که منبع پروتئین موجود در محصول کاملاً از پروتئین وی تأمین شده است؛ نه اینکه تمام وزن پودر از پروتئین خالص تشکیل شده باشد.

یک مکمل 100% Whey ممکن است علاوه بر پروتئین، مقداری کربوهیدرات، چربی، لاکتوز، طعم‌دهنده، شیرین‌کننده و امولسیفایر داشته باشد. بنابراین برای اطلاع از درصد واقعی پروتئین باید جدول ارزش غذایی و مقدار پروتئین موجود در هر سروینگ بررسی شود.

پروتئین وی چگونه تولید می‌شود؟

وی یکی از پروتئین‌های اصلی شیر است که هنگام تولید پنیر از بخش جامد شیر جدا می‌شود. مایع آب‌پنیر پس از انجام فرایندهای تصفیه، فیلتراسیون و خشک‌کردن به پودر پروتئین وی تبدیل می‌شود.

پروتئین وی یک منبع پروتئینی کامل است؛ یعنی تمام ۹ آمینو اسید ضروری موردنیاز بدن را تأمین می‌کند. همچنین مقدار مناسبی از آمینو اسیدهای شاخه‌دار یا BCAA، به‌ویژه لوسین، دارد.

آیا پروتئین وی ۱۰۰ درصد کاملاً خالص است؟

خیر؛ عبارت 100% Whey نباید با «۱۰۰ درصد پروتئین خالص» اشتباه گرفته شود. برای مثال، ممکن است یک پیمانه ۳۰ گرمی محصول حاوی ۲۴ گرم پروتئین باشد و بقیه وزن آن از کربوهیدرات، چربی، رطوبت و ترکیبات جانبی تشکیل شود.

برای محاسبه تقریبی درصد پروتئین می‌توان از فرمول زیر استفاده کرد:

مقدار پروتئین هر پیمانه ÷ وزن هر پیمانه × ۱۰۰

برای مثال، اگر یک پیمانه ۳۰ گرمی حاوی ۲۴ گرم پروتئین باشد، حدود ۸۰ درصد وزن آن از پروتئین تشکیل شده است.

انواع پروتئین موجود در 100% Whey

یک محصول وی ۱۰۰ درصد ممکن است از یک یا چند نوع پروتئین وی تشکیل شده باشد:

وی کنسانتره

پروتئین وی کنسانتره یا WPC علاوه بر پروتئین، مقداری لاکتوز، چربی و کربوهیدرات دارد. این نوع معمولاً اقتصادی‌تر است و برای بسیاری از ورزشکاران انتخاب مناسبی محسوب می‌شود.

وی ایزوله

پروتئین وی ایزوله یا WPI بیشتر تصفیه شده و معمولاً درصد پروتئین بالاتر و مقدار چربی، کربوهیدرات و لاکتوز کمتری دارد. این نوع معمولاً قیمت بیشتری دارد و ممکن است برای برخی افراد حساس به لاکتوز قابل‌تحمل‌تر باشد.

وی هیدرولیزه

در پروتئین وی هیدرولیزه، بخشی از زنجیره‌های پروتئینی به قطعات کوچک‌تر شکسته شده‌اند. این محصول ممکن است سریع‌تر هضم شود، اما برتری قطعی آن برای تمام ورزشکاران نسبت به انواع دیگر اثبات نشده است.

برخی محصولات 100% Whey ترکیبی از کنسانتره، ایزوله و هیدرولیزه هستند. عبارت «۱۰۰ درصد وی» به‌تنهایی نوع دقیق پروتئین را مشخص نمی‌کند.

فواید پروتئین وی ۱۰۰ درصد

مهم‌ترین فواید احتمالی این مکمل عبارت‌اند از:

• کمک به تأمین پروتئین روزانه
• حمایت از رشد عضلات همراه تمرین مقاومتی
• کمک به حفظ توده عضلانی
• تأمین تمام آمینو اسیدهای ضروری
• کمک به بازسازی عضلات بعد از تمرین
• افزایش احساس سیری
• مصرف آسان و سریع
• کمک به حفظ عضلات در دوره کاهش وزن

بدن برای ساخت و حفظ عضلات، پوست، استخوان‌ها و سایر بافت‌ها به پروتئین نیاز دارد. MedlinePlus

پروتئین وی ۱۰۰ درصد برای عضله‌سازی

مصرف پروتئین وی زمانی به عضله‌سازی کمک می‌کند که با تمرین قدرتی منظم، دریافت کالری مناسب و خواب کافی همراه باشد. وی به‌تنهایی و بدون تمرین باعث افزایش قابل‌توجه حجم عضلات نمی‌شود.

مطالعات نشان می‌دهند مکمل پروتئین می‌تواند در کنار تمرین مقاومتی به افزایش قدرت و توده بدون چربی کمک کند؛ اما مصرف بیش از نیاز روزانه الزاماً نتیجه بیشتری ایجاد نمی‌کند. فراتحلیل منتشرشده در PubMed

نحوه مصرف پروتئین وی ۱۰۰ درصد

مقدار مصرف باید با توجه به وزن، سن، رژیم غذایی، شدت تمرین و هدف فرد تعیین شود. هر پیمانه از محصولات مختلف مقدار یکسانی پروتئین ندارد؛ بنابراین باید جدول ارزش غذایی محصول بررسی شود.

روش مصرف معمول شامل مخلوط‌کردن یک سروینگ با آب یا شیر است. مصرف با آب کالری و لاکتوز کمتری دارد، درحالی‌که ترکیب با شیر پروتئین و کالری نوشیدنی را افزایش می‌دهد.

مکمل وی نباید جایگزین تمام منابع غذایی پروتئین شود. گوشت، مرغ، ماهی، تخم‌مرغ، لبنیات، سویا و حبوبات نیز باید در برنامه غذایی حضور داشته باشند.

بهترین زمان مصرف 100% Whey

پروتئین وی را می‌توان در زمان‌های مختلف مصرف کرد:

• پس از تمرین
• پیش از تمرین
• همراه صبحانه
• میان وعده‌ها
• زمانی که پروتئین وعده غذایی کافی نیست

برای بسیاری از افراد، مجموع پروتئین مصرفی در طول روز از زمان دقیق مصرف اهمیت بیشتری دارد. مصرف آن پس از تمرین فقط یکی از روش‌های آسان تأمین پروتئین است و یک «پنجره چنددقیقه‌ای اجباری» وجود ندارد.

تفاوت پروتئین وی ۱۰۰ درصد و وی ایزوله

بنابراین هر پروتئین وی ایزوله، نوعی وی است؛ اما هر محصول 100% Whey الزاماً ایزوله نیست.

آیا پروتئین وی ۱۰۰ درصد باعث چاقی می‌شود؟

پروتئین وی به‌تنهایی باعث چاقی نمی‌شود. افزایش چربی بدن زمانی رخ می‌دهد که مجموع کالری دریافتی به‌طور مداوم بیشتر از انرژی مصرفی باشد.

اگر وی بدون محاسبه به رژیم غذایی اضافه شود، کالری روزانه را افزایش می‌دهد. در مقابل، استفاده کنترل‌شده از آن ممکن است به افزایش احساس سیری و حفظ عضلات در رژیم کاهش وزن کمک کند.

عوارض احتمالی پروتئین وی

مصرف متعادل وی برای بیشتر بزرگسالان سالم قابل‌تحمل است؛ اما ممکن است در بعضی افراد عوارض زیر را ایجاد کند:

• نفخ و احساس سنگینی
• گاز معده
• دل‌درد
• حالت تهوع
• اسهال
• جوش یا مشکلات پوستی در برخی افراد
• واکنش حساسیتی به پروتئین شیر

افراد دارای آلرژی به شیر نباید وی مصرف کنند. کسانی که عدم تحمل لاکتوز دارند ممکن است با وی کنسانتره مشکل داشته باشند؛ هرچند واکنش افراد و میزان لاکتوز محصولات متفاوت است.

بیماران کلیوی یا کبدی، زنان باردار و شیرده و افراد مصرف‌کننده داروهای خاص باید پیش از مصرف با پزشک مشورت کنند.

هنگام خرید پروتئین وی ۱۰۰ درصد به چه نکاتی توجه کنیم؟

• مقدار پروتئین در هر سروینگ
• وزن واقعی هر پیمانه
• نوع پروتئین؛ کنسانتره، ایزوله یا هیدرولیزه
• میزان قند، چربی و کربوهیدرات
• مقدار لاکتوز در صورت درج روی محصول
• فهرست کامل ترکیبات
• تعداد واقعی سروینگ‌ها
• اصالت و سلامت بسته‌بندی
• مجوزهای معتبر بهداشتی
• تاریخ تولید و انقضا
• انجام آزمایش‌های کنترل کیفیت

جمع‌بندی

پروتئین وی ۱۰۰ درصد مکملی است که تمام منبع پروتئینی آن از وی تأمین می‌شود؛ اما این عبارت به معنای خالص‌بودن صددرصدی پودر نیست. محصول ممکن است حاوی وی کنسانتره، ایزوله، هیدرولیزه یا ترکیبی از آن‌ها باشد. برای انتخاب بهترین 100% Whey باید مقدار واقعی پروتئین، نوع وی، قند، چربی، لاکتوز و ترکیبات جانبی بررسی شود.